tháng Giêng mùa thương nhớ

Tháng Giêng mùa thương nhớ

Nắng.
Thế mà buổi sáng, sương giăng bạc trắng con đường .Đồi núi cũng trở nên mênh mông ảo mờ mây khói.
Mẹ thường bảo “tháng Giêng là tháng ăn chơi”. Ấy vậy mà người dân quê một đời lam lũ, khi nắng xuân vẫn còn hây hây đã vào việc đồng áng tự khi nào. Mà cũng có thể tại tiếng kêu nỉ non của con chim sắn gọi mùa khi nương sắn đổ màu vàng vàng lên lớp lá cuối cùng. Tiếng chim “năm trâu sáu cột “ báo hiệu mùa thu hoạch sắn bắt đầu.
Năm nào, gặp tiết trời mưa ẩm ướt, sắn phơi nửa chừng ứ nhựa nằm ngổn ngang khắp xóm bãi. Vậy nên cứ ra Giêng, nhìn cái nắng như thiêu như đốt , cháy đôi vai trần đàn ông, mọi người vẫn cứ vui mừng khấp khởi, mơ những lát sắn trắng tinh thơm mùi bột.
Tuổi thơ tôi đã đi qua không biết bao nhiêu mùa chim vọng chiều như thế. Sáng tinh sương, mẹ tất tả quang gánh, một bên là dao rựa làm vỏ sắn, gạo muối cho cả ngày và một bên là tôi. Đường lên rẫy sắn khúc khủy gập ghềnh theo từng bước chân cao thấp của mẹ. Vậy mà tôi vẫn cứ ngủ ngon lành .
Khi mặt trời đứng bóng, cha vẫn còn khom lưng nhổ cho hết vạt sắn bên đồi. Mẹ cần mẫn bào vỏ, dát ra từng miếng phơi ngay trên dải đất trống, bên cạnh nồi cơm đang sôi ùng ục giữa trời. Suốt mấy năm trời sống nơi thành thị, quán sá ngập tràn mà cứ thi thoảng vụt qua một mùi hương từ miền kí ức. Đó là mùi của những dây nù nụ, bìm bìm dập nát xen lẫn mùi cơm gạo đá đỏ tháng 3 đang bốc khói. Đó là mùi của những chùm núc nát chín mọng, quả thồ lồ vàng ruộm khô vỏ dưới gốc sắn già. Đó là mùi của nồi sắn mì gòn trắng tinh mẹ nấu và dỡ ra tàu lá chuối hái vội bên bìa rẫy…Tất cả trộn vào nhau thành niềm khắc khoải không nguôi.
Bây giờ, người làm sắn vẫn còn nhiều nhưng chẳng còn những mùa mới mờ hơi sương đã quang gánh cùng nhau đi đào sắn như thế nữa. Tiếng chim “năm trâu sáu cột” cũng vọng thưa thớt hơn. Cứ đến mùa, xe mua sắn dọn đường đi vào tận ruộng. Thấy vui vui vì sự đổi thay của xóm làng mà sao cũng thấy nhơ nhớ những buổi tinh mơ hôm nào…
Chỉ có mẹ vẫn cần mẫn, dù bán được với giá cao hay thấp đều chọn thật nhiều củ no tròn như quả bắp để tự tay mài bột.Tôi hết ăn học lại mải mê sự nghiệp riêng mình, thi thoảng về nhà đã thấy mẹ cặm cụi đồ bột , hết làm món này đến thức khác cho con. Mỗi làn ngửi thấy mùi bánh sắn gói lá lại thấy mắt rưng rưng, thấy nhớ tiếng chim vọng chiều, nhớ mẹ và nhớ nhà da diết…
Năm nay, tháng Giêng lại về
Vẫn nắng. Ừ, tháng Giêng mùa thương nhớ…

Phú Yên 29/5/2010

Nắng ở trên cao

Tháng 4, nắng hong vàng cả một cánh đồng đang mùa gặt. Nắng trên cao nhưng vẫn làm lưng áo bạc màu của cha mồ hôi đẫm ướt. Lúa trên sân khô giòn óng ánh.
Cuối vụ, nắng làm nứt toát những thửa ruộng trắng màu gốc rạ,cứa rát bàn chân trẻ con rong ruổi đi bắt chuột đồng. Lũ chuột ranh mãnh ,trốn tận hang hốc cùng bờ.Nắng đùa cợt theo từng nhát cuốc bới đào tìm kiếm, soi lên bộ long xám của những chú chuột con chạy lung tung trên khắp cánh đồng.
Chiều muộn, nắng còn vương lại như còn đợi ngọn khói vùi khoai của trẻ chăn bò cuối buổi ra về . Màu có nhạt hơn song vẫn nhuộm một góc trời đằng tây.
Ngày con đi, nắng trên cao rải đều con đường xa tít dẫn ra thị xã. Hình như nắng mang chút gì cay cay nên mắt cứ nhoè đi…Bến xe đông nghịt người, nắng hắt qua ô cửa kính, lấp đầy những bàn tay đưa lên vẫy vẫy.
Những nơi con đến và đi qua đều ngập tràn ánh nắng , sao vẫn hanh hao nhớ -một nỗi nhớ không gọi thành tên cái nắng quê mình. Cái nắng hong vàng cả một tuổi thơ, cái nắng mang theo mùi nồng nồng ngai ngái của mồ hôi,của rạ rơm ẩm mục. Cái nắng quyện hương thơm củ khoai nướng vội trong chiều và cả mùi thịt chuột đồng thơm lựng…Ừ, nắng vẫn ở trên cao nhưng nắng quê lại cứ cựa mình trong nỗi nhớ!

Tuy hoà cafe quán

Mới 5h sáng,anh bạn miền nam nhắn tin vào điện thoại: “thèm một tách cafe và một không gian yên tĩnh…”.Tôi đùa: “Vậy hôm nào làm một chuyến Tây Nguyên tiến nhé..!”.Anh cười-“Không,chỉ thích nhìn cafe nhỏ giọt giữa phốTuy Hoà!”

Không ồn ào tất bật-đó là nét đặc trưng dễ nhận thấy khi đặt chân tới các quán cafe thành phố Tuy Hoà.Mỗi quán một kiểu thiết kế,một phong cách khác nhau song đều gặp nhau ở một điểm chung:luôn tạo một khoảng lặng để khách lãng du và suy ngẫm.
Nhớ có lần mấy người bạn phương xa tới thăm.Tôi hăm hở làm hướng dẫn viên và không quên những buổi cafe sáng!Cô chủ quán dáng người nhỏ nhắn và nước da ngăm ngăm vui vẻ chào:
-Các anh uống gì! “cafơ đen hay cafơ sữa?”
Người bạn phương xa tròn mắt hỏi lại mấy lần còn tôi thì cười: “Khi về nhớ dân xứ nẫu nhé!”
Dù không là xứ sở của cafe song café Tuy Hoà lại mang nét đậm đà rất riêng.Mà ở mỗi quán,cảm nhận của khách cũng khác nhau và ở từng thời điểm,người ta cũn muốn tìm cho mình một không gian phù hợp với cảm xúc và tâm trạng lúc đó.
Ví như café sáng,tôi thường đến Thạch Lâm trên đường Nguyễn Huệ.Ẩn mình trong một không gian xanh của cây ,trầu bà và phong lan đang vào mùa nở rộ,buổi sáng của khách đến đây sẽ bắt đầu bằng một khoảng lặng thoáng đãng và lãng du như thế….Nhâm nhi tách cafe,ngắm những bức tranh sơn dầu trên những mảng tường cách điệu; một bên là hòn non bọ róc rách nước chảy và đàn cá tung tăng bơi lội dưới đáy hồ, còn gì thú bằng!
Đó là buổi sáng,còn nếu dạo phố về đêm, tôi lại đến Cát Đằng.Ở góc bàn nơi sân thượng,có cảm giác như đón hết không gian rười rượi từ Quảng trường và gió biển thổi vào.
Dọc đường Nguyễ Huệ,Nguyễn Du hay Lê Lợi,ai cũng có thể chọn cho mình một quán café phù hợp,phù hợp cho cả tâm trạng và cả giá tiền!Tôi xa quê mấy năm trời.Quê người,vẫn giữ thói quen café sáng,vẫn thấy thiêu thiếu một cái gì…Cứ thèm nghe một tiếng chào “cafơ nhé” vào mỗi sáng!
Sáng nay,loanh quanh tìm lại quán quen,lại đi lạc nên ghé lại một quán cóc quen đường.Mấy cây bàn đang mùa đổ lá hanh hao cả một góc phố.Ly café sóng sánh từng giọt.Tôi mỉm cười một mình và gọi cho anh bạn: “Cafơ đen nhé!